Geografiya uchun 18 ta original mashq va tekshirish izohlari. O‘quvchi yoki o‘qituvchi tayanch bilimini aniqlashda foydalanadi; rasmiy imtihon savollari deb berilmaydi.
Geografiya · 5–11-sinf · 60 daqiqa
Maqsad va natijalar
Uch mavzu bo‘yicha javobni tanlash, dalil bilan izohlash va keyingi mashq yo‘nalishini aniqlash.
Kerakli jihozlar
Qog‘oz yoki elektron nusxa, ruchka.
Bosqichma-bosqich qo‘llash
Xarita va koordinatalar — 6 savol · 15 daqiqa
1. Geografik kenglik qaysi chiziqdan hisoblanadi?
A) Ekvatordan
B) Faqat Grinvich meridianidan
C) Faqat qutb doirasidan
D) Faqat sana chizig‘idan
2. Geografik uzunlik uchun boshlang‘ich meridian qaysi?
A) Janubiy tropik
B) Shimoliy qutb doirasi
C) Grinvich meridiani
D) Ekvator
3. Xaritada masshtab 1:100 000. 1 sm joyda qancha masofaga teng?
A) 100 m
B) 1 km
C) 100 km
D) 10 m
4. Gorizontallar xaritada nimani ifodalaydi?
A) Bir xil mutlaq balandlikdagi nuqtalarni
B) Faqat shamol tezligini
C) Faqat daryolar yo‘nalishini
D) Faqat davlat chegarasini
5. Xaritada shimol yuqorida bo‘lsa, sharq qaysi tomonda bo‘ladi?
A) Chap tomonda
B) Har doim markazda
C) O‘ng tomonda
D) Pastda
6. 30° shimoliy kenglikdagi nuqta qaysi yarimsharda?
A) Ekvatorning o‘zida
B) Shimoliy yarimsharda
C) Faqat g‘arbiy yarimsharda
D) Faqat janubiy yarimshardaTabiiy jarayonlar — 6 savol · 15 daqiqa
7. Suvning suyuq holatdan gaz holatiga o‘tishi nima deyiladi?
A) Kondensatsiya
B) Bug‘lanish
C) Kristallanish
D) Muzlash
8. Nam havo soviganda bug‘ning mayda tomchiga aylanishi nima deyiladi?
A) Sedimentatsiya
B) Bug‘lanish
C) Kondensatsiya
D) Eroziya
9. Daryoning boshqa daryo yoki dengizga quyiladigan joyi nima?
A) Mansab
B) Suvayirg‘ich
C) Dovon
D) Manba
10. Ob-havo va iqlimning asosiy farqi nimada?
A) Ikkalasi faqat bugungi haroratdir
B) Iqlim faqat shamol nomidir
C) Ob-havo hech qachon o‘zgarmaydi
D) Iqlim uzoq muddatli xususiyatlarni ifodalaydi
11. Litosfera plitalari chegarasida zilzilalar ko‘proq uchrashining sababi nima?
A) Faqat bulutlar harakati
B) Faqat kunning almashishi
C) Plitalarning o‘zaro harakati
D) Faqat daryo suvi rangi
12. Qayta tiklanuvchi energiya manbaini belgilang.
A) Quyosh energiyasi
B) Neft
C) Tabiiy gaz
D) Toshko‘mirTahlil va geografik hisob — 6 savol · 15 daqiqa
13. 1:50 000 xaritada ikki nuqta oralig‘i 4 sm. Joydagi masofa qancha?
A) 200 km
B) 20 km
C) 2 km
D) 0,2 km
14. Hudud aholisi 120 000, maydoni 600 km². Zichligi qancha?
A) 200 kishi/km²
B) 20 kishi/km²
C) 720 kishi/km²
D) 72 kishi/km²
15. Ko‘llardagi suv sathi kamayishini tekshirishda qaysi dalil eng foydali?
A) Bir xil usuldagi ko‘p yillik suv sathi o‘lchovlari
B) Faqat xarita rangi
C) Faqat ko‘l nomi
D) Bitta tasodifiy izoh
16. Diagrammada yog‘in qiymatlari mm bilan berilgan. Eng baland ustun nimani ko‘rsatadi?
A) Eng yuqori aholi sonini
B) Eng uzun daryoni
C) Eng katta maydonni
D) Eng ko‘p yog‘in tushgan davrni
17. Balandlik 500 m dan 900 m ga oshsa, farq qancha?
A) 450 m
B) 1400 m
C) 400 m
D) 90 m
18. Geografik da’voni tekshirish uchun qaysi yondashuv ishonchliroq?
A) Manba sanasi, usuli va bir nechta dalilni solishtirish
B) Faqat mashhur sarlavhaga ishonish
C) Faqat izohlar sonini sanash
D) Manbani ko‘rsatmaslikJavoblar va tekshirilgan tushuntirishlar · 10 daqiqa
1. A. Kenglik ekvatordan shimol yoki janubga bo‘lgan burchak masofani bildiradi.
2. C. Uzunlik boshlang‘ich Grinvich meridianidan sharq yoki g‘arbga hisoblanadi.
3. B. 100 000 sm = 1000 m = 1 km; xaritadagi 1 sm joydagi shu masofaga teng.
4. A. Gorizontal chiziqlar bir xil balandlikka ega nuqtalarni tutashtiradi.
5. C. Shimol yuqorida tasvirlangan odatiy yo‘nalishda sharq o‘ngga, g‘arb chapga to‘g‘ri keladi.
6. B. Shimoliy kenglik ekvatordan shimolda joylashuvni anglatadi.
7. B. Bug‘lanish jarayonida suyuq suv suv bug‘iga aylanadi.
8. C. Suv bug‘ining suyuq tomchilarga aylanishi kondensatsiyadir.
9. A. Daryo boshlanadigan joy manba, quyiladigan joy mansab deb ataladi.
10. D. Ob-havo qisqa davrdagi holat; iqlim hududning uzoq davrdagi odatiy ob-havo xususiyatlaridir.
11. C. Plitalar harakati kuchlanish yig‘ilishi va bo‘shashishiga olib kelishi mumkin.
12. A. Quyosh energiyasi tabiiy jarayonlar hisobiga muntazam yangilanadigan manbadir.
13. C. 4×50 000=200 000 sm=2000 m=2 km.
14. A. Aholi zichligi aholi sonini maydonga bo‘lish bilan topiladi: 120 000/600=200.
15. A. Bir xil usul bilan olingan vaqt qatori o‘zgarish yo‘nalishini taqqoslash imkonini beradi.
16. D. Ustun balandligi tanlangan o‘lchov — yog‘in miqdorini ifodalaydi.
17. C. Balandliklar farqi 900−500=400 metr.
18. A. Geografik ma’lumotda vaqt, o‘lchash usuli va mustaqil manbalar muhim.Xatolar ustida ishlash · 5 daqiqa
Xato qilingan savollarni mavzuga ajrating. Izohni o‘qib yangi misol yozing. So‘ng saytning moslashuvchan mashq va aralash qayta sinovidan foydalaning.
Baholash va qayta aloqa
Har bir to‘g‘ri javob 1 ball. Jami 18 ball. Bu natija attestatsiya toifasi yoki milliy sertifikat darajasini belgilamaydi.
Moslashtirish va qulayliklar
Savollarni oltilik guruhlarga bo‘lib bering. Kerak bo‘lsa matnni ovozli o‘qing va qo‘shimcha vaqt ajrating.
Biriktirilgan fayllar
Bu materialga alohida fayl biriktirilmagan. Yuqoridagi PDF va PPTX dars kartasi asosida yaratiladi.
Fayllar va manbalar
DarsMarket uchun mustaqil tayyorlangan o‘quv namunasi. Rasmiy fan dasturining to‘liq qamrovi emas; o‘qituvchi mavzu va murakkablikni sinfiga moslaydi.
Tahririyat namunasi; sinfingizga mosligini pedagog baholaydi. Davlat organining rasmiy tasdig‘i emas.